पारेषण वाहिन्यांच्या सुरक्षिततेवर परिणाम करणाऱ्या घटकांचे संक्षिप्त विश्लेषण

पारेषण वाहिन्यांच्या सुरक्षिततेवर परिणाम करणारे घटक साधारणपणे दोन प्रकारांमध्ये विभागले जातात, ते म्हणजे, दैनंदिन काळाच्या संचयामुळे होणारी झीज आणि बाह्य घटकांमुळे होणारे अचानक बिघाड. या दोन प्रकारच्या घटकांमुळे बिघाड होऊन वीजपुरवठा खंडित होऊ शकतो आणि गंभीर परिस्थितीत संपूर्ण वीज वितरण प्रणाली ठप्प होऊ शकते. यांपैकी, काळाच्या संचयाचा घटक कृत्रिमरित्या नियंत्रित केला जाऊ शकतो, ज्यामुळे बिघाडाची शक्यता खूपच कमी असते, तर बाह्य पर्यावरणीय हवामानाचे घटक (ज्यात वीज कोसळणे, चक्रीवादळे, वणवे, बर्फामुळे होणारे नुकसान, प्रदूषण, तापमान आणि आर्द्रता, हवेचा दाब, पक्ष्यांमुळे होणारे नुकसान इत्यादींचा समावेश आहे) अनियंत्रित राहण्याची शक्यता जास्त असते, ज्यामुळे बिघाड होण्याची आणि मोठे नुकसान होण्याची शक्यता अधिक असते.

१. वीज पडणे

पावसाळ्यात विजांचा कडकडाट होणे सामान्य आहे आणि त्यात मोठी अनिश्चितता असते. क्षेत्रात उभारलेल्या मोठ्या संख्येने पारेषण वाहिन्यांमध्ये टॉवरमधील मोठे अंतर आणि उंचीचा फरक ही वैशिष्ट्ये असतात, ज्यामुळे वाहिनीची वीज-प्रतिरोधक पातळी तुलनेने कमी होते आणि त्यावर वीज पडण्याची शक्यता जास्त असते. खडबडीत प्रदेशात, अनेक एकल-सर्किट वाहिन्या असतात आणि समांतर वाहिन्यांप्रमाणे कोणतेही शिल्डिंग आणि शंट संरक्षण नसते, ज्यामुळे वीज अपघातांचे प्रमाण वाढते. पारेषण वाहिनीतील बिघाडांमध्ये विजेमुळे ट्रिप होण्याचे प्रमाण सर्वाधिक असते आणि व्होल्टेजची पातळी जितकी कमी असते, तितकी विजेमुळे बिघाड होण्याची शक्यता जास्त असते.

जेव्हा वीज पडते, तेव्हा क्युम्युलोनिम्बस ढगांच्या थरात विद्युतभार जमा होतो, ज्यामुळे एक शक्तिशाली स्थिरविद्युत उच्च-व्होल्टेज विद्युत क्षेत्र तयार होते. हे क्षेत्र जमिनीतून वाहून आलेल्या मोठ्या संख्येने असलेल्या ऋण विद्युतभारांशी टक्कर होऊन निष्प्रभ होते, ज्यामुळे प्रचंड ऊर्जा बाहेर पडते. व्होल्टेज लाखो व्होल्टपर्यंत आणि विद्युत प्रवाह हजारो अँपिअरपर्यंत असतो, परिणामी उच्च ओव्हरव्होल्टेज लहरींची प्रवणता आणि आयाम निर्माण होतो, ज्यामुळे लाइन इन्सुलेशनमध्ये फ्लॅश ओव्हर ट्रिप होतो. फ्लॅश ओव्हर ट्रिपिंग हा एक तात्पुरता बिघाड आहे, वीजपुरवठा पुन्हा सुरू करण्याची क्रिया यशस्वी होण्याची शक्यता जास्त असते आणि विद्युत प्रवाह पुन्हा सुरू केला जाऊ शकतो. परंतु गंभीर प्रकरणांमध्ये, यामुळे लाइन तुटणे, इन्सुलेटर तुटणे किंवा लाइनच्या बाजूने सबस्टेशनमध्ये विद्युत प्रवाह शिरणे यांसारख्या घटना घडू शकतात आणि उच्च तापमानामुळे वायर वितळून विद्युत उपकरणांच्या इन्सुलेशनची क्षमता नष्ट होण्याचा धोका निर्माण होतो.

पारेषण वाहिन्यांमधील वीज अपघातांची शक्यता कमी करण्यासाठी, संरक्षण रेषेत फ्लॅश ओव्हर, आर्क कन्स्ट्रक्शन, थेट वीज पडणे आणि वीजपुरवठा खंडित होणे टाळणे आवश्यक आहे. खालील संरक्षण उपाययोजनांचा अवलंब करा: ① स्थापना करावीजरोधक; ② कपलिंग ग्राउंड वायर जोडा; ③ टॉवरचा इम्पॅक्ट ग्राउंडिंग रेझिस्टन्स कमी करा; ④ न्यूट्रल पॉईंट थेट ग्राउंडेड सिस्टीम नाही; ⑤ लाईनची इन्सुलेशन पातळी मजबूत करा; ⑥ ऑटोमॅटिक रिक्लोझिंग स्थापित करा; 7 ट्युब्युलरची स्थापनाअटक करणारा; ⑧ असंतुलित इन्सुलेशन, डबल लूप नेटवर्क पॉवर सप्लाय आणि इतर पद्धतींचा वापर करा.

२. चक्रीवादळ

वादळी हवामानात सोसाट्याचा वारा आणि पाऊस पडल्यामुळे, पारेषण वाहिन्यांमध्ये तारांचे हेलकावे खाणे, वाऱ्यामुळे दिशा बदलणे, वाहिनी तुटणे, मनोरा कोसळणे आणि इतर अपघात घडतात. पारेषण वाहिनीवरील विद्युत प्रणालीच्या अभिकल्पित वाऱ्याचा वेग वाढल्याने, वाहिनी तुटणे आणि मनोरा कोसळण्याच्या अपघाताची शक्यता कमी होते, परंतु तारेच्या तीव्र हेलकाव्यांमुळे, वाऱ्याच्या दिशेतील विद्युत प्रवाहामुळे आणि तरंगत्या वस्तूंच्या नुकसानीमुळे होणाऱ्या अपघाताची शक्यता जास्त असते.

वाऱ्याचा वेग जास्त असतो, पारेषण वाहिनीच्या कंपनाचा आयाम मोठा असतो, ज्यामुळे तार आणि टॉवर, तसेच तारेचा फेज आणि विद्युत प्रवाह यांच्यातील हवेतील अंतर कमी होते. हवेतील अंतराचे वितरण असमान होते, ज्यामुळे त्या अंतरातील व्होल्टेजची क्षमता वेगवेगळ्या प्रमाणात कमी होते, आणि ते कार्यान्वयनासाठी आवश्यक व्होल्टेज सहन करू शकत नाही, परिणामी बिघाड आणि विद्युत विसर्जन होते.

जर त्याच वेळी वादळ आले, तर पावसामुळे हवेचा रोध कमी होतो, ज्यामुळे वायरमध्ये शॉर्ट सर्किट होण्याची शक्यता वाढते आणि त्यामुळे डिस्चार्ज होण्याची शक्यता वाढते. ही प्रक्रिया उच्च वारंवारतेने, दीर्घकाळ पुनरावृत्तीने, अनियमितपणे आणि मोठ्या तीव्रतेने घडते, ज्यामुळे फ्लॅश ओव्हर, ब्रेकडाउन, ट्रिपिंग आणि इतर दोष निर्माण होतात. तसेच, लाइन ट्रिपिंगनंतर त्याचे प्रमाण कमी असते, मानवी हस्तक्षेपाची शक्यता कमी असते आणि वीजपुरवठा पूर्ववत होण्यास जास्त वेळ लागतो. याव्यतिरिक्त, यामुळे इन्सुलेटर स्ट्रिंग, फिटिंग्ज, क्रॉस आर्म्स आणि इतर आधार, सहायक साहित्य आणि उपकरणांमध्ये यांत्रिक बिघाड होऊन मोठे आर्थिक नुकसान होते.

कमी वाऱ्याच्या वेगाच्या कंपनशील तारांसाठी, बहुतेक तारांवर कंपनरोधक उपकरणे बसवून नियंत्रण ठेवता येते. जेव्हा वाऱ्याचा वेग जास्त असतो, तेव्हा खालील उपाययोजना करता येतात: (१) ट्रान्समिशन लाईनची उभी भार वाहून नेण्याची क्षमता वाढवण्यासाठी आणि लाईनच्या दोलनाचा कोन कमी करण्यासाठी कंपनरोधक हातोडा लावा आणि एक जड हातोडा उपकरण बसवा; (२) डॅम्पिंग वायर, वायर संरक्षण बसवा, स्प्लिट वायर्सची संख्या वाढवा, वायर मजबूत करा आणि वायर व टॉवरमधील सुरक्षित अंतर सुनिश्चित करा; (३) वाऱ्यामुळे होणाऱ्या आडव्या विचलनाला इन्सुलेटरचा प्रतिकार वाढवण्यासाठी आणि इन्सुलेटर स्ट्रिंगच्या वाऱ्यामुळे होणाऱ्या दोलनाचा कोन कमी करण्यासाठी व्ही-टाइप इन्सुलेटर स्ट्रिंगची निलंबन पद्धत अवलंबली जाते; (४) टॉवरची रचना करताना आणि ट्रान्समिशन लाईन उभारताना, तारांमध्ये मोठे अंतर ठेवण्याचा, हँगिंग पॉइंट खाली हलवण्याचा किंवा क्रॉस आर्मची लांबी व रुंदी वाढवण्याचा विचार करावा.

३. डोंगरावरील आग

उच्च तापमान, मानवी घटक आणि इतर घटकांमुळे लागणाऱ्या वणव्यांमुळे हवा दीर्घकाळ उच्च तापमान आणि कमी आर्द्रतेच्या स्थितीत राहते. यामुळे डोंगराळ प्रदेशात, जंगल आणि जमिनीखालून जाणाऱ्या किंवा फेज लाईन्सच्या दरम्यान असलेल्या ट्रान्समिशन लाईन्समध्ये, हवेतील कणांच्या औष्णिक आयनीकरणामुळे, विद्युत प्रभार वाढल्याने, कणांच्या हालचालीचा वेग वाढतो आणि प्रवाहकीय मार्ग तयार होतात, ज्यामुळे लाईन फ्लॅशओव्हर ट्रिप होते. आगीमुळे होणाऱ्या ट्रिपचे मुख्य कारण ९०% विद्युतदाब आहे, परंतु त्यात उच्च तापमानामुळे लाईनच्या इन्सुलेशनचे जळणे आणि टॉवरमध्ये वायर डिस्चार्ज होणे यांचाही समावेश होतो.

डोंगराळ भागातील पारेषण वाहिन्यांसाठी, भौगोलिक रचना आणि आर्थिक घटकांचा विचार करून, सामान्यतः टॉवरसोबत दोन किंवा अधिक वाहिन्या उभारल्या जातात. डोंगराळ भागात आग लागल्यास, एकाच पारेषण मार्गावरील अनेक वाहिन्या एकाच वेळी निकामी होऊन बंद पडण्याची शक्यता असते. तसेच, ही आग मोठ्या प्रमाणावर पसरण्याची आणि दीर्घकाळ टिकण्याची शक्यता असल्याने, त्यामुळे मोठ्या प्रमाणात उच्च तापमानाचा धूर आणि धुके निर्माण होते, आणि वाहिनी पुन्हा सुरू होण्याचा दर कमी असतो. जोपर्यंत आग विझत नाही, धूर नाहीसा होत नाही, हवेतील वातावरण आणि तारेचे तापमान कमी होत नाही, तोपर्यंत कृत्रिमरित्या वीजपुरवठा पूर्ववत करणे कठीण असते. त्यामुळे वाहिनीचा वीजपुरवठा दीर्घकाळासाठी खंडित होतो आणि त्याच वेळी, एकापेक्षा जास्त वाहिन्यांवर परिणाम झाल्यामुळे वीज वितरण प्रणालीच्या (पॉवर ग्रिडच्या) कार्याची सुरक्षितता धोक्यात येते.

डोंगरावरील आगीच्या घटनेच्या पार्श्वभूमीवर, डोंगरावरील आगीच्या घटना कमी करण्यासाठी आपण आग प्रतिबंधक उपायांपासून सुरुवात केली पाहिजे: (१) पायथ्याजवळील झाडांची उंची, संख्या आणि प्रकार नियंत्रित करणे; (२) आपत्कालीन प्रतिसाद उपाययोजना स्थापित करणे, सुरक्षित मार्गाची पुरेशी लांबी आणि रुंदी सोडणे; (३) लाइन संरक्षण प्रणाली विश्वसनीय आणि संवेदनशील असणे; (३) रिअल-टाइम मॉनिटरिंग प्रणाली स्थापित करणे आणि देखरेखीचा प्रभाव सुधारणे; (३) ऋतू, वेळ आणि हवामानाच्या परिस्थितीनुसार, संभाव्य धोके टाळण्यासाठी लाइन तपासणी वाढवणे.

४. बर्फाचे संकट

बर्फाच्या आपत्तींमध्ये गोठवणारा पाऊस, दव, गोठण आणि बर्फाचा संचय यांचा समावेश होतो. असामान्य नैसर्गिक हवामान, उष्ण आणि थंड हवामानातील बदलांमुळे ट्रान्समिशन लाईन आणि इन्सुलेटर स्ट्रिंग बर्फाने झाकल्या जातात, ज्यामुळे लाईन आणि टॉवरवरील भार वाढतो, वायरचा वळसा वाढतो, आणि त्यामुळे वायरमध्ये अस्थिर सतत कंपन, डोलणे, गंभीर नुकसान, टॉवर आणि इतर अपघात होतात. जर बर्फ गोठला, तर वितळणाऱ्या बर्फाच्या पाण्यामुळे इन्सुलेटरमध्ये शॉर्ट सर्किट होऊन आईस फ्लॅश ट्रिप होऊ शकते.

आकडेवारीनुसार, जेव्हा बर्फाचे प्रदूषण एकत्र येते तेव्हा आईस फ्लॅश तयार होण्याची शक्यता जास्त असते. म्हणून, आईस फ्लॅश टाळण्यासाठी, स्वच्छता सुधारण्याकरिता लाईन्स आणि इन्सुलेटर स्ट्रिंग्जची प्रदूषण साफसफाई वाढवणे आवश्यक आहे; इन्सुलेटर आणि अम्ब्रेलाजमधील कमी अंतरामुळे बर्फ गोठू नये म्हणून क्रीपेज अंतर वाढवावे; फ्लॅशओव्हर व्होल्टेज सुधारण्यासाठी व्ही-टाइप इन्सुलेटर स्ट्रिंग आणि इन्व्हर्टेड व्ही इन्सुलेटर स्ट्रिंगची रचना वापरावी आणि डबल स्ट्रिंगमधील सिरीज स्पेसिंग वाढवावे. आईस डान्सिंगच्या बाबतीत, बर्फ वितळण्याचा वेग वाढवण्यासाठी आईस मेल्टिंग तंत्रज्ञान वापरावे किंवा वायरचे इंटरफेज अंतर वाढवण्यासाठी आणि वायरच्या मोठ्या स्विंग आणि अॅम्प्लिट्यूडमुळे वायरच्या कमी इंटरफेज अंतरामुळे होणारे ब्रेकडाउन आणि डिस्चार्जचे प्रकार कमी करण्यासाठी वर्धित इंटरफेज स्पेसरचा वापर करावा.

५. इतर

१) प्रदूषणाची पातळी. पारेषण वाहिनीचा विस्तार मोठा असतो, त्यामुळे ती वातावरणातील प्रदूषक, क्षारता, धूर, धूळ इत्यादींच्या प्रभावाखाली येते, ज्यामुळे तारेच्या पृष्ठभागावर प्रदूषण जमा होते. उच्च-व्होल्टेज पारेषण वाहिनीच्या सभोवतालच्या मोठ्या विद्युत क्षेत्रामुळे, कोरोनाची घटना सहजपणे घडू शकते, ज्यामुळे मोठ्या संख्येने प्रभारित कण तयार होतात. हे कण प्रदूषणाला चिकटतात, ज्यामुळे त्यांची वाहकता वाढते आणि ते सहजपणे प्रभारमुक्त होतात. म्हणून, पारेषण वाहिनीची वेळेवर स्वच्छता केली पाहिजे.

२) तापमान. उच्च तापमानामुळे तारेच्या पृष्ठभागाचे तापमान वाढते, ज्यामुळे मूळ उच्च-व्होल्टेज पारेषण वाहिनीवरील उष्णता बाहेर टाकणे कठीण होते. उष्णता वहन खराब झाल्यामुळे, वाहिनीचे तापमान सतत उच्च राहते, परिणामी तारेतील ठिणगी (आर्क) वाढते, तार आणि जमीन तसेच आडवी येणारी वस्तू यांच्यातील सुरक्षित अंतर कमी होते, ज्यामुळे विद्युत विसर्जन होऊन वाहिनी बंद पडते (लाइन ट्रिप होते). म्हणून, तार आणि जमीन तसेच तारेच्या फेजमधील अंतर योग्यरित्या वाढवता येते.

३) आर्द्रता. तारेच्या पृष्ठभागाला चिकटलेल्या पाण्याच्या रेणूंच्या वाढीमुळे, तारेभोवतीचा विद्युतभार इलेक्ट्रॉन शोषून घेऊन ऋण आयन तयार करतो, ज्यामुळे आयनीकरण क्षमता कमकुवत होते, ब्रेकडाउन व्होल्टेज वाढतो, स्थानिक विद्युत क्षेत्र वाढते आणि सहजपणे कोरोना निर्माण होतो, परिणामी विजेचा अपव्यय होतो आणि व्होल्टेज कमी होतो. म्हणून, तारेच्या इन्सुलेशनसाठी साहित्य निवडताना, त्या साहित्याच्या जलविरोधी गुणधर्माकडे आणि जलविरोधी गतिशीलतेकडे लक्ष दिले पाहिजे.

४) हवेचा दाब. उंची वाढल्याने हवा हळूहळू विरळ होते, तिची घनता कमी होते आणि हवेचा दाबही कमी होतो, ज्यामुळे ट्रान्समिशन वायर आणि पृथ्वी, तसेच कंडक्टर फेज यांच्यातील ब्रेकडाउन व्होल्टेज कमी होतो आणि ब्रेकडाउन होण्याची शक्यता वाढते. म्हणून, जास्त उंचीच्या प्रदेशात केबलची उंची कमी केली पाहिजे.

५) पक्ष्यांमुळे होणारे नुकसान. पक्ष्यांना टॉवरवर घरटी बांधण्यासाठी वाळलेल्या फांद्या तोंडात धरायला आवडतात. जर या फांद्या वीज वाहिनीच्या जवळ ठेवल्या गेल्या किंवा तिच्यावर पडल्या, तर शॉर्ट-सर्किट होण्याची शक्यता असते. जेव्हा मोठे पक्षी उडतात किंवा एकमेकांसोबत खेळतात, तेव्हा ते सहजपणे अनेक तारांना स्पर्श करू शकतात, ज्यामुळे शॉर्ट सर्किट किंवा ग्राउंडिंग ट्रिपचे अपघात होऊ शकतात. म्हणून, पक्ष्यांना घाबरवण्यासाठी आणि त्यांना पारेषण वाहिनीपासून दूर ठेवण्यासाठी, वाहिनीवर किंवा टॉवरवर विशिष्ट चिन्हे लावता येतात.

तीव्र पर्यावरणीय परिस्थिती आणि इतर घटकांमुळे पारेषण वाहिनीवर होणाऱ्या विनाशकारी परिणामांमुळे पारेषण सुविधांमध्ये बिघाड किंवा नुकसान होते, ज्यामुळे वीजपुरवठा खंडित होतो, वाहिनीचे नुकसान होते, वाहिनीच्या कार्यस्थितीवर आणि पारेषण क्षमतेवर परिणाम होतो, वीजपुरवठा खंडित होतो, आणि गंभीर परिस्थितीत ग्रीडचे कनेक्शन तोडावे लागते, ज्यामुळे मोठे आर्थिक नुकसान होते. सुरक्षिततेच्या दृष्टिकोनातून, या शोधनिबंधात वीज कोसळणे, चक्रीवादळे, डोंगरावरील आग, बर्फवृष्टी, प्रदूषणाची पातळी, तापमान, आर्द्रता, हवेचा दाब आणि पक्ष्यांमुळे होणारे नुकसान यांमुळे पारेषण वाहिन्यांना निर्माण होणारे सुरक्षिततेचे धोके आणि त्यांची कारणे यांचे विश्लेषण केले आहे. तसेच, विविध परिस्थिती आणि घटकांनुसार पारेषण वाहिन्यांवरील प्रतिबंध आणि नियंत्रण उपायांचेही विश्लेषण केले आहे. याचा उद्देश संबंधित वीज प्रणाली, विभाग आणि तंत्रज्ञांद्वारे यंत्रणा संशोधन, तर्कसंगत रचना आणि वैज्ञानिक व प्रभावी प्रतिबंध आणि नियंत्रण यांना बळकटी देणे हा आहे, जेणेकरून पारेषण वाहिनीचे सुरक्षित, विश्वसनीय आणि स्थिर कार्य सुनिश्चित करता येईल.

आपल्याला काही प्रश्न असल्यास, आपण खालील पद्धतींद्वारे आमच्याशी संपर्क साधू शकता:

Email:jennifer@anhelec.com

मोबाईल (व्हॉट्सॲप): 86 18157758231